چارچوب سه‌لایه‌ای ریسک‌های سازمانی در شرایط بحران

(Crisis ThreeLayers Risk Framework – CTRF)
به همراه اقدامات اجرایی سازمانی و انسانی در بحران و پسابحران

نویسنده: محمدجواد آبگون

برای مدیریت مؤثر ریسک‌ها در شرایط بحران و بی‌ثباتی‌های محیطی، لازم است سازمان‌ها تصویری روشن از تهدیدهایی که می‌توانند بر تولید، جریان نقدینگی و پایداری نیروی انسانی اثر بگذارند داشته باشند. شرکت‌های قطعه‌سازی خودرو به دلیل قرار گرفتن در قلب زنجیره تأمین خودروسازان، بیش از بسیاری از صنایع دیگر در معرض چنین ریسک‌هایی قرار دارند و هر اختلال در محیط بیرونی یا در ساختار داخلی آن‌ها می‌تواند به سرعت بر عملکرد کل زنجیره تولید خودرو اثر بگذارد. 

در همین راستا، در مشاوره مدیریت سبا، کارگروهی تخصصی با حضور مدیران و کارشناسان تشکیل شد تا مهم‌ترین ریسک‌های پیش‌روی مورد بررسی و تحلیل قرار گیرد. خروجی این بررسی‌ها در قالب یک چارچوب سه‌لایه شامل «ریسک‌های محیطی، سازمانی و انسانی» دسته‌بندی شده است تا منشأ هر ریسک به‌صورت شفاف مشخص شود و امکان طراحی اقدامات مدیریتی متناسب با هر سطح فراهم آید.

چارچوب سه‌لایه‌ای ریسک‌های سازمانی در شرایط بحران

چارچوب سه‌لایه‌ای ریسک‌های سازمانی در شرایط بحران (CTRF) یک مدل تحلیلی است که برای شناسایی، ارزیابی و مدیریت ریسک‌های پیش روی سازمان‌ها در دوره‌های بحرانی طراحی شده است. این چارچوب بر اساس اصول نظریه سیستم‌های باز (Open Systems Theory) و چارچوب‌های مدیریت ریسک سازمانی (ERM) بنا شده و ریسک‌ها را در سه سطح اصلی دسته‌بندی می‌کند: محیطی (External)، سازمانی (Organizational) و انسانی (People).

این رویکرد سه‌بعدی، درک جامع‌تری از پیچیدگی‌های محیط بحران و اثرات آن بر ابعاد مختلف سازمان ارائه می‌دهد.

 

  1. ریسک‌های محیطی (External Environment Risks)
    این سطح شامل ریسک‌هایی است که از بیرون سازمان نشأت می‌گیرند و سازمان کنترل مستقیم کمی بر آن‌ها دارد. این ریسک‌ها ماهیت کلان (Macro) و پیش‌بینی‌ناپذیر دارند.
  2. ریسک‌های سازمانی (Organizational System Risks)
    این سطح شامل ریسک‌هایی است که از درون سازمان نشأت می‌گیرند و اغلب نتیجه ساختار، فرایندها، منابع و تصمیم‌گیری‌های مدیریتی هستند.
  3. ریسک‌های انسانی (People / Human Capital Risks)
    این سطح بر ریسک‌های مرتبط با کارکنان تمرکز دارد؛ شامل انگیزش، سلامت روان، مهارت‌ها، تعهد و پایداری نیروی کار.
    در ادامه این تحقیق اطلاعات زیر از طریق فایل پیوست قابل بهره‌برداری است:
    • چارچوب سه‌لایه‌ای ریسک‌های سازمانی در شرایط بحران
    • ریسک‌ها
    • اقدامات مرتبط با ریسک‌ها در شرایط بحران و پسا بحران
    • اقدامات HR
    • جمع بندی